Gebiedsproces Polder de Noordplas

Vanaf voorjaar 2026 bepalen we wat er de komende 5 - 10 jaar in Polder de Noordplas mag gebeuren. Dit doen we samen met inwoners, ondernemers en grondeigenaren in een participatieproces. Polder de Noordplas ligt tussen Alphen aan den Rijn en Zoetermeer. Het is een open en rustig akkerbouwgebied, met aan de noordzijde melkveehouderijen en aan de zuidzijde het recreatiebos Bentwoud. In het hart van de polder ligt Hazerswoude-Dorp als grootste kern.

Samen met inwoners, ondernemers en grondeigenaren

We gaan in gesprek met inwoners, ondernemers en grondeigenaren in de polder om te horen wat de kansen en uitdagingen zijn. We spreken we ook omwonenden uit Hazerswoude-Dorp en Benthuizen om dit beeld aan te vullen. Daarna richten we 2 werkgroepen op, om samen de resultaten te bespreken en het gesprek te voeren over de opgehaalde informatie. 

Strategie en uitvoeringsagenda

We werken aan de gebiedsstrategie en willen daarnaast met de werkgroepen concrete projecten bedenken voor de komende 5 tot 10 jaar, waar bewoners, grondeigenaren en ondernemers ook een rol in kunnen hebben. De projecten om de strategie uit te voeren schrijven we op in een uitvoeringsagenda. Het gebiedsproces richt zich op Polder de Noordplas. De dorpskernen van Hazerswoude-Dorp en Benthuizen maken hier geen onderdeel van uit.

Bijeenkomsten

De eerste bijeenkomsten waren voor bewoners, ondernemers en grondeigenaren van het buitengebied van de polder. Bij het proces waren de gebiedsadviseurs van Gemeente Alphen aan den Rijn en de organisaties Sweco en Zeewaardig betrokken. Sweco is de inhoudelijk expert op de thema's die in het gebied spelen. Zeewaardig organiseert het participatieproces.

Thema's waar we het over gaan hebben

We werken met 4 overkoepelende categorieën van het programma Buitengewoon Buitengebied:

  • Places
  • Planet
  • Profit
  • People

De 11 thema’s van het rad van het buitengebied zijn hierover verdeeld. In het gebiedsproces werken we gebiedsgerichte vragen uit om een strategie voor de toekomst te maken. Een aantal van die vragen hebben we kort omschreven: 

Places (plaatsen)

  1. Mobiliteit en bereikbaarheid: Er is veel sluipverkeer en drukte op de lokale wegen. We denken na over veilige verkeersroutes voor wandelaars, fietsers en auto’s. Wat kan beter?
  2. Landschap en cultuurhistorie:  Hoe kunnen we het cultuurhistorisch erfgoed beter beleefbaar maken?
  3. Bodem, lucht en water: Bodem, lucht en water zijn de basis voor een toekomstbestendig buitengebied. In de diepgelegen polder is waterbeheer heel belangrijk. Hoe doen we dat?

Planet (planeet)

  1. Duurzame energie: Welke energie-initiatieven passen het best bij de waarden van deze polders? 
  2. Natuur en biodiversiteit: De biodiversiteit staat onder druk in dit akkerbouwgebied; welke kansen zijn er hier voor een ecologisch en economisch gezond en toekomstbestendig buitengebied?
  3. Klimaatadaptatie: Wat zijn de mogelijkheden voor klimaatadaptatie in polder de Noordplas?

Profit (mogelijkheden)

  1. Circulaire economie: Wat zijn de mogelijkheden voor kringlooplandbouw, alternatieve teelten, biobased bouwmaterialen, en lokale voedselproductie dragen bij aan een circulaire economie. En hoe kan lokale samenwerking versterkt worden?
  2. Landbouw en bedrijvigheid: In deze polder is er ruimte voor traditionele akkerbouw: hoe kan de bedrijfsvoering van de landbouw verder verduurzaamd worden? En hoe gaan we om met de verzilting? 

People (mensen)

  1. Welzijn en gezondheid: Het welzijn van het gebied staat onder druk door mobiliteitsproblemen, maar wat speelt er nog meer? We zoeken naar oplossingen om het welzijn en de gezondheid van bewoners te vergroten.
  2. Sociale kwaliteit en leefbaarheid: Wat zijn mogelijkheden die het gebruik, de voorzieningen en de leefbaarheid van dit gebied kunnen vergroten en verbeteren?
  3. Recreatie en toerisme: Hoe kunnen we de verbinding met het Bentwoud en overige recreatieve voorzieningen verbeteren?
Fases in het participatieproces

Om de samenwerking goed te laten verlopen, is een participatieproces opgesteld. De eerste fases van dit proces worden hieronder beschreven.

Fase 1: Ophalen buitengebied

  • Activiteit: gebiedsgesprekken in het buitengebied
  • Voor wie: inwoners, ondernemers en grondbezitters van het buitengebied
  • Participatieniveau: raadplegen, om op te halen wat er speelt en wat men belangrijk vindt

De mensen uit het buitengebied zijn uitgenodigd om deel te nemen aan gebiedsgesprekken die plaatsvonden in april 2026. Tijdens deze gesprekken konden zij individueel in gesprek gaan om aan te geven wat er toen leefde en wat ze belangrijk vonden voor de toekomst van de polders. Daarnaast waren we benieuwd waar mensen enthousiast over waren om mee aan de slag te gaan.

Fase 2: Ophalen dorpskern

  • Activiteiten: laagdrempelige ‘klapkruk’ gesprekken
  • Voor wie: inwoners van Hazerwoude-Dorp en Benthuizen
  • Participatieniveau: raadplegen, om op te halen wat er speelt en wat men belangrijk vindt

Inwoners van Hazerswoude-Dorp en Benthuizen konden tijdens klapkrukgesprekken op straat de opbrengst van de gebiedsgesprekken aanvullen met wat zij belangrijk vonden voor de toekomst van het buitengebied. Deze gesprekken vonden plaats op 22 en 23 mei 2026. Zo spraken we mensen buiten de gebiedsgesprekken en bereikten we doelgroepen die je anders niet snel spreekt. Dit leverde een nog completer beeld op van wat er speelt in Polder de Noordplas. 

Tussenfase: Terugkoppelbijeenkomst

  • Activiteit: terugkoppel-inloopbijeenkomst 
  • Voor wie: inwoners, ondernemers, vertegenwoordigers en grondbezitters van het buitengebied
  • Participatieniveau: raadplegen (om de opbrengst van fase 1 en 2 aan te vullen)

Inwoners uit het buitengebied en betrokken vertegenwoordigers waren op 25 juni 2026 uitgenodigd voor een inloopbijeenkomst. Tijdens deze bijeenkomst is gepresenteerd wat er in april en mei (fase 1 en 2) aan input was opgehaald. Bezoekers konden deze informatie die avond aanvullen en vragen stellen wanneer er nog informatie ontbrak. Daarbovenop werd per thema de beleidsanalyse gepresenteerd: de opgaven en ambities van de gemeente en overige instellingen voor Polder de Noordplas.

Fase 3: Start Werkgroepen

  • Activiteit: start werkgroep 
  • Voor wie: inwoners, ondernemers en grondbezitters van het buitengebied
  • Participatieniveau: informeren + start coproduceren, de werkgroepleden zijn geïnformeerd over het proces en er is een basis gelegd voor het coproduceren van fase 4

Een werkgroep van lokale bewoners en ondernemers is ook op 25 juni 2026 gestart om, samen met de gemeente en adviseurs, te bouwen aan een breed gedragen gebiedsstrategie en uitvoeringsplan voor de komende 5 tot 10 jaar voor Polder de Noordplas. Tijdens de startbijeenkomst werden de werkgroepleden meegenomen in het proces en hun adviserende mandaat. Ze kregen een zomeropdracht mee, zodat de reeks werkgroepsessies na de zomer met een vliegende start kan beginnen. De inhoud van de sessies blijft binnen de groep; deze wordt pas aan het eind van de reeks gepubliceerd.